Na’e tautea ‘e Fakamaau Polisi Salesi Mafi ‘a ‘Ulise ‘Ofa Ki Neiafu he Falaite kuo’osi he Fakamaau’anga koia ‘i Nuku’alofa ki he hia ko e ta mo e ngaahi faka’ilo kehe pe.

Ko e tautea ‘eni ‘o e Faka’iloa ki he hia ‘oku tukuaki’i na’e iku ‘o malolo ai e Matapule ko Kasimea ‘One’one he ‘aho 2 ‘o ‘Epeleli ‘o e ta’u 2016 ‘i Kolomotu’a.

Pehe ‘i he fakamatala ‘a e Talatalaaki ma’ae Kalauni, Joycelyn Sikalu ko e ngaahi tukuaki’i ko ‘eni ‘oku tali halaia kotoa pe kiai e Faka’iloa. Na’e hoko atu ‘ene fakamatala ‘o pehe, ko e ‘aho ko ‘eni na’e fakahoko ai ‘a e hia na’e fakahoko ai e ma’u kava malohi ‘a e Faka’iloa mo ha ni’ihi kehe he taimi tatau. Ko e ma’u kava malohi ko ‘eni na’e fakahoko ia he Fa’itoka Telekava ‘i Kolomotu’a pe.

Ko e kau ma’u kava malohi ko ‘eni na’e kau atu pe kiai mo e Pekia. Lolotonga e fai e ma’u kava malohi na’e tu’u e Pekia ‘o mavahe mei ai ‘o toe fakatokanga’i hake ‘e he Faka’iloa mo e ni’ihi na’e kau atu koia ki he ma’u kava malohi ko ‘eni ‘oku pulia ‘a e fo’i hina kava ‘e taha. ‘I he’enau tulimui mai he Faka’iloa kuo humu e Faka’iloa ‘o to fakataha mo e fo’i hina kava ko ‘eni. Na’e a’u atu aipe ‘a e Faka’iloa fakataha mo ha Faka’iloa ‘e taha ‘oku ‘amanaki ha he Fakamaau’anga Lahi. Na’e hanga heni ‘e he Faka’iloa ‘e taha ko ‘Alosio Lolohea ‘o taa’i ‘aki e konga piliki e ‘ulu ‘o e Pekia ‘o tupu ai ‘ene malolo. ‘I he fakamatala ‘a e Faka’iloa na’a ne pehe na’e kau atu pe moia ki hono ta ‘o e Pekia ka ko ‘ene tuki pe na’e fai.

‘I he fakamalanga ‘a e Talatalaaki, na’a ne pehe, na’e ‘osi ‘ave ‘a e hopo ni ki he Fakamaau’anga Lahi makatu’unga he ‘uhinga na’e hoko ‘a e mate he me’a na’e hoko ka kuo toe fakafoki hifo ki he Fakamaau’anga Polisi ke liliu e fofonga e tohi fekau ‘o e Faka’iloa ke faka’ilo ia ki he ta ‘ata’ata pe.

‘I he tu’u koia ‘a e Lao ki he Ngaahi Hia ‘i he Kupu 107 Vahe 18 ‘oku ha ai ‘o pehe, “Ka ‘i ai leva ha taha tene fakalotokovi pea ta’e ‘i ai ha totonu fakalao ‘e taha tene ta atu pe ta ‘o lave ‘i ha taha kehe ‘aki hono nima pe ko e me’a ‘oku ne puke,” ‘e halaia ia ki he hia pea ‘e mo’ua ‘oka fakamaau’i ‘i he Fakamaau’anga Polisi ki he pa’anga ‘e ‘ikai ke laka hake he pa’anga ‘e TOP$500. Pea kapau leva ‘e ‘ikai lava ‘o totongi ‘e nofo popula ia ‘o ‘ikai ke laka hake he ta’u ‘e taha.

Hili ‘a e ngaahi fakama’ala’ala koia na’e hoko atu ai ki he fakamalanga ‘a e Faka’iloa ‘o pehe, koia ‘oku ne kei ta’u si’i ‘a ia ko hono ta’u 20 pe ‘eni. ‘Ikai koia pe ka ‘oku ne kei ako he Ako’anga Fokololo ‘a ia ko hono ta’u 2 ‘aki ‘eni. Ko e Faka’iloa foki ko e fika 5 ia he fanau ‘e toko 7 pea ne toe fakaha pe ‘o pehe koia pe ‘oku ne tokoni lahi taha ki he’ene ongomatu’a.

‘I he ‘amanaki ke fakahoko hono hilifaki e tautea ‘o e Faka’iloa na’e toe fakamanatu ‘e he Talatalaaki kia Fakamaau Polisi Mafi ‘o pehe ke kau atu ‘i he’ene makatu’unga hilifaki tautea ‘a e ‘uhinga na’e hoko e mate makatu’unga he ta ko ‘eni ‘oku faka’ilo kiai e Faka’iloa.  Na’e fakamalanga ai ‘a Fakamaau Polisi Mafi ‘o pehe ‘oku ‘ikai totonu ke toe fakapipiki mai e mate ‘a e Pekia ki he hopo ‘a e Faka’iloa ‘i he ‘uhinga na’e ‘osi ‘ave ki he Fakamaau’anga Lahi makatu’unga he ‘uhinga na’e hoko e mate pea ‘osi toe fakafoki mai mo e tu’utu’uni ke to’o e hoko ‘a e mate.

Hili ia na’e tu’utu’uni aipe ‘a Fakamaau Polisi Mafi ke tautea e Faka’iloa kene mo’ua pa’anga ‘e TOP$200.00 pea ke totongi pe he taimi koia ‘o ka ‘ikai tene ngaue popula he mahina ‘e 3.

Ko e hilifaki ‘eni ‘o e tautea ‘o e Faka’iloa makatu’unga he ‘uhinga na’e ‘ikai hano lekooti faihia pea kau atu ki heni mo ‘ene tali halaia tomu’a pehe foki ki he kei ta’u si’i ‘a e Faka’iloa.

(68)

Facebook Comments